Union Minière du Haut Katanga en de uraniumproductie tijdens de tweede wereldoorlog

De geschiedenis van Umicore beslaat een tijdspanne van 200 jaar. In haar huidige vorm is de onderneming het resultaat van de fusie van talrijke entiteiten.

Een van deze entiteiten, Union Minière du Haut Katanga (UMHK), was actief in de mijnbouw en de verwerking van ertsen (ook uranium), in wat de Democratische Republiek Kongo heet.

Het is welbekend dat een deel van het uranium dat gebruikt werd in het Manhattan-project van de geallieerden afkomstig was UMHK, die actief was in het voormalige Belgisch Kongo. Belgisch Kongo was een Belgische kolonie en werkte als dusdanig samen met de geallieerden tegen de machten van de as Berlijn-Rome-Tokio.

UMHK mag dan wel een component zijn geweest van de geschiedenis van Umicore, de huidige activiteiten van Umicore hebben echter helemaal geen band meer met de activiteiten van UMHK.

Zoals vele ondernemingen die een koloniaal verleden hebben, bevat de geschiedenis van Umicore controversiële episodes. Historici werken thans in opdracht van Umicore aan een transparante en volwaardige documentatie over haar geschiedenis. De verschijning hiervan is voorzien voor eind 2005.

Umicore heeft reeds aangetoond dat zij bereid was problemen van haar voorlopers aan te pakken, wanneer deze problemen op een realistische basis opgelost konden worden. Een voorbeeld hiervan is de beslissing van de onderneming om het probleem van de historische vervuiling op en rond haar Vlaamse sites aan te pakken. In de context van de betrokkenheid van één van de voorlopers van de onderneming bij een oorlogsprogramma van meer dan 60 jaar geleden vinden wij dat elke tussenkomst op commentaar van onze zijde vandaag misplaatst en niet erg relevant zou zijn.

Bronnen
BUCH, P. en VANDERLINDEN, J., L’uranium, la Belgique et les Puissances. Marché de dupes ou chef d’œvre diplomatique?, Brussel, De Boeck-Wesmael, 1995.
GROVES, L.R., Now it can be told. The Story of the Manhattan Project. New York, Harper, 1962 geraadpleegd in het SOMA (Studie- en documentatiecentrum Oorlog en hedendaagse Maatschappij) te Brussel
HELMREICH, J.E., The uranium Negotiations of 1944. Meadville, Pennsylvania, Allegheny College geraadpleegd in het SOMA